The Rosa Luxemburg Myth: A Critique of Luxemburg’s Politics in Poland (1893–1919)

In: Historical Materialism

Abstract

This article challenges widespread uncritical portrayals of Rosa Luxemburg. By examining the politics and practices of Luxemburg and her SDKPiL party in Poland, I show that their commitment to proletarian emancipation was undermined by sectarian and doctrinaire tendencies that contributed to the defeat of Poland’s workers’ revolutions in 1905 and 1918–19. A critical analysis of their approaches to the national question, the Polish Socialist Party, German Social Democracy, and the role of the revolutionary party, undermines the prevailing romanticisation of Luxemburg. I argue that the Polish Socialist Party, Luxemburg’s main political rival, posed a viable Marxist alternative for Poland’s revolutionary movement.

  • BadiaGilbert 1975Rosa Luxemburg: journaliste, polémiste, révolutionnaireParis: Éditions sociales.

  • BieleckiMarian [M. Raudonas] 1904‘Zagadnienia Rewolucji’Przedświt244: 152157; 24, 5–6: 200–206; 24, 7: 262–272; 24, 8: 314–322.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • BiskupskiM.B. 1990‘War and the Diplomacy of Polish Independence, 1914–18’The Polish Review351: 517.

  • BlobaumRobert 1984Feliks Dzierżyński and the SDKPiL: A Study of the Origins of Polish CommunismEast European Monographs№ 154Boulder, CO/New York: Columbia University Press.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • BronnerStephen 2013‘Red Dreams and the New Millennium: Notes on the Legacy of Rosa Luxemburg’, in Rosa Luxemburg: Her Life and Legacy, edited by Jason SchulmanNew York: Palgrave Macmillan.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • BuczekHanna and Feliks Tych (eds.) 1957Socjaldemokracja Królestwa Polskiego i Litwy, Materiały i Dokumenty, Tom 1, 1893–1903Warsaw: Książka i Wiedza.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • CastleRory 2012, ‘ “You Alone Will Make Our Family’s Name Famous”: Rosa Luxemburg, Her Family and the Origins of Her Polish-Jewish Identity’Praktyka Teoretyczna6: 93125.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • ConradJack 2006Party and ProgrammeLondon: Communist Party of Great Britain.

  • CroanMelvin 1992‘Germany and Eastern Europe’, in The Columbia History of Eastern Europe in the Twentieth Century, edited by Joseph HeldNew York: Columbia University Press.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • DayRichard B. and Daniel Gaido (eds.) 2009Witnesses to Permanent Revolution: The Documentary RecordHistorical Materialism Book SeriesLeiden: Brill.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • DunayevskayaRaya 1982Rosa Luxemburg, Women’s Liberation, and Marx’s Philosophy of RevolutionAtlantic Highlands, NJ: Humanities Press.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • ErlacherTrevor 2014‘The Birth of Ukrainian “Active Nationalism”: Dmytro Dontsov and Heterodox Marxism before World War I, 1883–1914’Modern Intellectual History113: 519548.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • FayetJean-François 2004Karl Radek (1885–1939): Biographie PolitiqueBern: Peter Lang.

  • GlucksteinDonny 2014‘Classical Marxism and the Question of Reformism’International Socialism143: 141164available at: http://isj.org.uk/classical-marxism-and-the-question-of-reformism/.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • GoldeEstera [Pe]d. 1896‘Francja’Przedświt39: 1215.

  • GuptaSobhanlal Datta 2012Marxism in Dark Times: Select Essays for the New CenturyLondon: Anthem Press.

  • HarmanChris 1968–9, ‘Party and Class’, International Socialism35: 2432available at: https://www.marxists.org/archive/harman/1968/xx/partyclass.htm.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • HawranekFranciszek 1966Ruch komunistyczny na Górnym Śląsku w latach 1918–1921Wrocław: Zaklad Narodowy im. Ossolińskich.

  • HawranekFranciszek 1977Polska i niemiecka socjaldemokracja na Górnym Śląsku w latach 1890–1914Opole: InstytutŚląki.

  • HolzerJerzy 1962Polska Partia Socjalistyczna w latach 1917–1919Warsaw: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  • KasprzakowaJanina 1965Ideologia i polityka PPS-Lewicy w latach 1907–1914Warsaw: Książka i Wiedza.

  • KochańskiAleksander 1971Socjaldemokracja Królestwa Polskiego i Litwy w latach 1907–1910: problemy polityczne i ideologiczneWarsaw: Ksąiżka i Wiedza.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • KochańkiAleksander and Ignacy Orzechowski 1964Zarys dziejów ruchu zawodowego w Królestwie Polskim, 1905–1918Warsaw: Ksąiżka i Wiedza

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • Komunistyczna Partia Robotnicza Polski 1968 [1923]II Zjazd Komunistycznej Partii Robotniczej Polski, 19. IX.–2.X.1923. Protokoły obrad i uchwały, edited by Gereon Iwańskiet al. Warsaw: Książka i Wiedza.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • ŁadykaTeodor 1972Polska Partia Socjalistyczna (Frakcja Rewolucyjna) w latach 1906–1914Warsaw: Ksąiżka i Wiedza

  • LewisTom 2000‘Marxism and Nationalism’International Socialist Review13: 4855available at: https://isreview.org/issues/13/marxism_nationalism_part1.shtml.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • LihLars T. 2006Lenin Rediscovered: ‘What Is to Be Done?’ In ContextHistorical Materialism Book Series, Leiden: Brill.

  • LuxemburgRosa 1900W obronie narodowościPoznań: J. Gogowski.

  • LuxemburgRosa 1908a‘Likwidacja’Przegląd Socjaldemokratyczny1: 4662; 2: 112–131.

  • LuxemburgRosa 1908b‘Kwestja narodowościowa i autonomja. 5. Narodowość i autonomja’, Przegląd Socjaldemokratyczny10: 795818.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • LuxemburgRosa 1971Listy do Leona Jogichesa-Tyszki. T. 3. 1908–1914Warsaw: Książka i Wiedza.

  • LuxemburgRosa 1977 [1898]The Industrial Development of Poland, translated by Tessa DeCarloNew York: Campaigner Publications.

  • LuxemburgRosa 2010Socialism or Barbarism: Selected Writings, edited by Paul Le Blanc and Helen C. ScottLondon: Pluto Press.

  • LuxemburgRosa 2011The Letters of Rosa Luxemburg, edited by Georg AdlerPeter Hudis and Annelies Laschitza, translated by George ShriverLondon: Verso.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • LuxemburgRosa (ed.) 1905Kwestia polska a ruch socjalistycznyKraków: Socjaldemokracja Królestwa Polskiego.

  • MarchlewskiJ. 1920sPolen und die WeltrevolutionHamburg: Kommunistische Internationale.

  • MichtaNorbert 1987Rozbieżności i rozłam w SDKPiLWarsaw: Książka i Wiedza.

  • NaardenBruno 1992Socialist Europe and Revolutionary Russia: Perception and Prejudice, 1848–1923Cambridge: Cambridge University Press.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • NajdusWalentyna 1980SDKPiL a SDPRR, 1908–1918Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolinskich.

  • NettlJ.P. 1966Rosa LuxemburgLondon: Oxford University Press.

  • PelzWilliam A. 2007‘Another Luxemburgism is Possible: Reflections on Rosa and the Radical Socialist Project’paper presented to the International Rosa Luxemburg Conference1–2 April, in Tokyo, Japan.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • Przedświt Redakcja [Anonymous] 1903a‘Dodatki’Przedświt235: 180184.

  • Przedświt Redakcja [Anonymous] 1903b‘Historya Niedoszłej Ugody’Przedświt235: 169180.

  • RadlakBronisław 1979Socjaldemokracja Królestwa Polskiego i Litwy w latach 1893–1904Warsaw: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  • RaubaRyszard 2005Naród w myśli politycznej Róży LuksemburgPhD Dissertation, Uniwersytet Zielonogórski Wydział Humanistyczny.

    • Export Citation
  • RoseJohn 2015, ‘Luxemburg, Müller and the Berlin Workers’ and Soldiers’ Councils’, International Socialism147: 113138available at: http://isj.org.uk/luxemburg-muller-and-the-berlin-councils/.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • RothGuenther 1963The Social Democrats in Imperial Germany: A Study in Working-Class Isolation and National IntegrationTotowa: Bedminster Press.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • SnyderTimothy 1997Nationalism, Marxism, and Modern Central Europe: A Biography of Kazimierz Kelles-Krauz, 1872–1905Cambridge, MA: Ukrainian Research Institute of Harvard University.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • SobczakJan 1980Współpraca SDKPiL z SDPRR: 1893–1907: geneza zjednoczenia i stanowisko SDKPiL wewnątrz SDPRRWarsaw: Książka i Wiedza.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • SobczakJan (ed.) 1988Rewolucja 1905 roku w Królestwie Polskim (partie–masy–doświadczenia międzynarodowe): materiały sympozjum naukowegoWarsaw: Akademia Nauk Społecznych PZPR.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • StrobelGeorg W. 1974Die Partei Rosa Luxemburgs, Lenin und die spd: der Polnische ‘Europäische’ Internationalismus in der Russischen SozialdemokratieWiesbaden: F. Steiner.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • SzmidtBronisław (ed.) 1934Socjaldemokracja Królestwa Polskiego i Litwy: Materiały i Dokumenty. Tom 1, 1893–1904Moscow: Towarzystwo Wydawnicze Robotników Zagranicznych w ZSRR.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • TrembickaKrystyna 1986–7‘Komunistyczna Partia Robotnicza Polski wobec wojny polsko-radzieckiej w latach 1919–1920’Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio F, Historia41/42: 169186.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • TrotskyLeon 1932What Next? Vital Questions for the German Proletariat, translated by Joseph Usick VanzlerNew York: Pioneer Publishers.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • TrotskyLeon 1970 [1930]My LifeNew York: Pathfinder Press.

  • TychFeliks 1960PPS-Lewica w latach wojny 1914–1918Warsaw: Książka i Wiedza.

  • TychFeliks 1975Polskie Programy Socjalistyczne 1878–1918Warsaw: Książka i Wiedza.

  • TyszkaKrzysztof 2004Nacjonalizm w komunizmie: ideologia narodowa w Związku Radzieckim i Polsce LudowejWarsaw: Instytutu Filozofii i Socjologii PAN.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • WarskiAdolf 1966 [1929]‘20-letni spór z Leninem’, in Nowy Przegląd (Reedycja): 1929Warsaw: Książka i Wiedza.

  • Wawrzykowska-WierciochowaDioniza 1987Nie po kwiatach los je prowadził: kobiety polskie w ruchu rewolucyjnymWarsaw: Iskry.

  • WehlerHans Ulrich 1971Sozialdemokratie und Nationalstaat. Nationalitätenfragen in Deutschland 1840–1914Göttingen: Vandenhoeck & Ruprecht.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • WeinstockNathan 1984Le Pain de Misère: Histoire du Mouvement Ouvrier Juif en Europe Tome I. L’Empire Russe Jusqu’en 1914Paris: La Découverte.

    • Search Google Scholar
    • Export Citation
  • Wydziału Historii Partii KC PZPR 1956Z pola walki, Tom IIWarsaw: Książka i Wiedza.

  • ŻarnowskaAnna 1965Geneza Rozłamu w Polskiej Partii Socjalistycznej, 1904–1906Warsaw: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  • ZielińskiWładysław 1982Polska Partia Socjalistyczna Zaboru Pruskiego, 1890/1893–1914Katowice: Śląski Instytut Nauk.

Content Metrics

All Time Past Year Past 30 Days
Abstract Views 1148 374 41
Full Text Views 234 34 1
PDF Downloads 60 30 1