Jan Lever: Challenging the Role of Typological Thinking in Reformational Views of Biology

in Philosophia Reformata
Restricted Access
Get Access to Full Text
Rent on DeepDyve

Have an Access Token?



Enter your access token to activate and access content online.

Please login and go to your personal user account to enter your access token.



Help

Have Institutional Access?



Access content through your institution. Any other coaching guidance?



Connect

This essay analyzes the view of evolution of Jan Lever (1922–2010), founder of the biology department at the Vrije Universiteit Amsterdam, and compares his view with those of J.H. Diemer and H. Dooyeweerd. Together with Dooyeweerd, Lever wrote a series of chapters on the species concept in Philosophia Reformata (1948–1950) in which species were defined as constant types. In his book, Creatie en Evolutie (1956), Lever still subscribed to Dooyeweerd’s philosophy but also suggested that it is possible that biological evolution occurred, including that of human beings, and that scientific research can shed light on these processes. Influenced by his idea of individuality structures, Dooyeweerd criticized Lever and suggested that species are constant; that science cannot speak to the topics that Lever discusses. It is argued that Dooyeweerd’s views are influenced by the typological thinking of the time and that reformational thought would benefit from de-emphasizing this aspect of reformational philosophy.

Jan Lever: Challenging the Role of Typological Thinking in Reformational Views of Biology

in Philosophia Reformata

Sections

References

AgassizL. (1962 orig. 1857) Essay on Classification edited by E. LurieThe Belknap Press of Harvard University Press, Cambridge, MA.

BanekeD.M. (2008) Synthetisch denken: Natuurwetenschappers over hun rol in een moderne maatschappij 1900–1940VerlorenHilversum.

BavinckH. (1901) Schepping of ontwikkeling KokKampen.

BavinckH. (1907) ‘Contra’ in P.G. Buekers and H. Bavinck Evolutie Pro en Contra2138HollandiaBaarn.

BlanckeS. (2013) ‘Catholic Responses to Evolution, 1859–2009: Local Influences and Mid‐Scale Patterns’Journal of Religious History Vol. 37353368.

BorgmeierT. (1957) ‘Basic Questions of Systematics’Systematic Zoology Vol. 65369.

BowlerP.J. (1977) ‘Darwinism and the Argument from Design: Suggestions for a Reevaluation’Journal of the History of Biology Vol. 102943.

BowlerP.J. (1983) The Eclipse of Darwinism: Anti-Darwinian Evolution Theories in the Decades Around 1900Johns Hopkins University PressBaltimore, MD.

BowlerP.J. (1989Revised Edition) Evolution: The History of an Idea University of California PressBerkeley, CA.

BouwmanW. (2006) ‘De evolutie van professor Lever’Nederlands Dagblad March 175.

BrongersmaL.D. (1972) ‘Levensbericht C.J. van der Klaauw’, Jaarboek van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen Amsterdam127133.

Classen-BockhoffR. (2001) ‘Plant Morphology: The Historic Concepts of Wilhelm Troll, Walter Zimmermann and Agnes Arber’Annals of Botany Vol. 8811531172.

ClouserR. (1999) Knowing with the Heart: Religious Experience & Belief in GodInterVarsity PressDowners Grove, IL.

ClouserR. (2005Revised Edition) The Myth of Religious NeutralityUniversity of Notre Dame PressNotre Dame, IN.

CookH. (2013) ‘Emergence: A Biologist’s Look at Complexity in Nature’Perspectives on Science and Christian Faith Vol. 65233241.

DiemerJ.H. (1935) Over biotypen van Anopheles maculipennis Meigen in het bijzonder in Westelijk Nederland; een taxonomisch onderzoekDissertationLeiden.

DiemerJ.H. (1936) ‘Het soortbegrip en de idee van het constante structuurtype in de biologie’Philosophia Reformata Vol. 13045.

DiemerJ.H. (1944) ‘Natuur en Wonder’ Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland Vol. 42 53–93. Republished in: Diemer J.H. (1963) Natuur en Wonder 13–74 Buijten & SchipperheijnAmsterdam.

DooyeweerdH. (1949) ‘Ter nagedachtenis van Harry Diemer (1904–1945)’Philosophia Reformata Vol. 141-5.

DooyeweerdH. (1953) A New Critique of Theoretical Thought Vol. I 1953 Vol. ii 1955 Vol. iii 1957 Presbyterian and Reformed Publishing Co.Philadelphia.

DooyeweerdH. (1959) ‘Schepping en evolutie’Philosophia Reformata Vol. 24113159.

DooyeweerdH. (1971) ‘Na vijf en dertig jaren’Philosophia Reformata Vol. 36112.

FlipseA.C. (2012) ‘The Origins of Creationism in The Netherlands: The evolution debate among Twentieth-century Dutch Neo-Calvinists’Church History Vol. 81104145.

FlipseA.C. (2014) Christelijke wetenschap: Nederlands rooms-katholieken en gereformeerden over de natuurwetenschap 1880–1940VerlorenHilversum.

FlipseA.C. (2016) ‘Jan Lever: Bioloog, bruggenbouwer en boegbeeld van de vu in Verder kijken: Honderdvijfendertig jaar Vrije Universiteit Amsterdam in de samenleving. Zesentwintig portretten edited by FlipseA.195202VU University PressAmsterdam.

GeertsemaH.G. (2011) ‘Emergent Evolution? Klapwijk and Dooyeweerd’Philosophia Reformata Vol. 765076.

GousmettC. (1985) The Nature of Miracle and the Miracle of Nature: a Study of the Thought of J. H. Diemer Concerning Nature and Miracle MPhil Thesis Institute for Christian Studies Toronto. Available at: http://bit.ly/1Sgrz1K. Accessed November 2 2015.

KlapwijkJ. (2008) Purpose in the Living World: Creation and Emergent EvolutionCambridge University Press Cambridge.

KlapwijkJ. (2012) ‘Nothing in Evolutionary Theory Makes Sense Except in the Light of Creation’Philosophia Reformata Vol. 775777.

KoorevaarG. and NederveenA. (2009) ‘Het eerste wat ik onomstotelijk geloof is de Schepper. Interview met prof. dr. Jan Lever (86) over schepping en evolutie’ Wapenveld Vol. 9 (2) 1015.

KruyswijkH.H. (2011) Baas in eigen boek? Evolutietheorie en schriftgezag bij de Gereformeerde Kerken in Nederland (1881–1981)VerlorenHilversum.

KuyperA. (1899) Evolutie. Rede bij de overdracht van het rectoraat aan de Vrije Universiteit 20 Oct. 1899 Amsterdam.

LeverJ. (1950a) Onderzoekingen betreffende de schildklierstructuurDissertationUtrecht.

LeverJ. (1950b) Het soortbegrip en de levende structurenKleywegtLoosduinen.

LeverJ. (1952a) ‘Het vraagstuk der typenafleidbaarheid tegen de achtergrond van de geschiedenis van de evolutietheorie’Geloof en Wetenschap Vol. 501322.

LeverJ. (1952b) Het creationismeInaugural LectureVrije Universiteit, Amsterdam.

LeverJ. (1953) ‘Charles Robert Darwin’ Geloof en Wetenschap Vol. 516791 (this article is the text of a speech given in 1952).

LeverJ. (1954) ‘De mens in de biologie’ Geloof en Wetenschap Vol. 5277100. This article was also published in a book: (1956), De mens in de wetenschap 54–80 KokKampen.

LeverJ. (1955) ‘De oorsprong van de mens’Geloof en Wetenschap Vol. 53133161.

LeverJ. (1956) Creatie en evolutieZomer & KeuningsWageningen.

LeverJ. (1958) Creation and Evolution transl. Peter G. Berkhout, Grand Rapids International Publications, Grand Rapids, MI.

LeverJ. (1964) ‘Planten, dieren en planten-dieren’Wijsgerig Perspectief op Maatschappij en Wetenschap Vol. 5 (May) 209228.

LeverJ. (1969) Waar blijven we? Een bioloog over de wording van deze aardse werkelijkheid Kok Kampen.

LeverJ. (1970) Where Are We Headed? A Christian Perspective on EvolutionEerdmans, Grand Rapids, MI.

LeverJ. (1973) Geïntegreerde biologieOosthoek UitgeversmaatschappijUtrecht.

LeverJ. (1985) Schepping en evolutie: Een zwerftocht door de literatuur KokKampen.

LeverJ. and DooyeweerdH. (1948) ‘Rondom het biologisch soortbegrip: I, De ontwikkeling van het biologisch soortbegrip voor Darwin’Philosophia Reformata Vol. 13119138.

LeverJ. and DooyeweerdH. (1949a) ‘Rondom het biologisch soortbegrip: ii, De historie van het biologisch soortbegrip na Darwin’Philosophia Reformata Vol. 14615.

LeverJ. and DooyeweerdH. (1949b) ‘Rondom het biologisch soortbegrip: iii, Het soortbegrip bij Adolph Meyer’Philosophia Reformata Vol. 141532.

LeverJ. and DooyeweerdH. (1950a) ‘Rondom het biologisch soortbegrip: iv, De maatstaven van een biologisch soortbegrip’Philosophia Reformata Vol. 1513.

LeverJ. and DooyeweerdH. (1950b) ‘Rondom het biologisch soortbegrip: V, Constantie en evolutie in verband met de systematiek’Philosophia Reformata Vol. 15417.

LeverJ. and DooyeweerdH. (1950c) ‘Rondom het biologisch soortbegrip: vi, de opvattingen van Diemer en van de Wijsbegeerte der Wetsidee inzake het soortbegrip’Philosophia Reformata Vol. 151723.

LevitG.S. and MeisterK. (2006) ‘The History of Essentialism vs. Ernst Mayr’s “Essentialism Story”: A Case Study of German Idealistic Morphology’Theory in Biosciences Vol. 124281307.

LintonY.-M.SmithL.KoliopoulisG.Samanidou-VoyadjoglouA.ZounosA. and HarbachR.E. (2003) ‘Morphological and Molecular Characterization of Anopheles (Anopheles) maculipennis Meigen, Type Species of the Genus and Nominotypical Member of the Maculipennis Complex’Systematic Entomology Vol. 283955.

LivingstoneD.N. (1987) Darwin’s Forgotten Defenders: The Encounter Between Evangelical Theology and Evolutionary ThoughtEerdmansGrand Rapids, MI.

LivingstoneD.N. (1999) ‘Situating Evangelical Responses to Darwin’ in Evangelicals and Science in Historical Perspective edited by LivingstoneD.N. D.G Hart and NollM.A.193-219Oxford University PressNew York.

MayrE. (1959) ‘Agassiz, Darwin, and Evolution’Harvard Library Bulletin Vol. 13165194.

MayrE. (1982) The Growth of Biological Thought: Diversity Evolution and Inheritance The Belknap Press of Harvard University PressCambridgeMA.

MayrE. (2004) What Makes Biology Unique? Considerations on the Autonomy of a Scientific DisciplineCambridge University Press Cambridge.

MooreJ.R. (1979) The Post-Darwinian Controversies: A Study of the Protestant Struggle to Come to Terms with Darwin in Great Britain and America 1870–1900Cambridge University Press Cambridge.

NijhoffR.A. (2014) De logosfilosofie van Jan Woltjer (1849–1917): Logos en wijsbegeerte aan de vroege Vrije UniversiteitBuijten & SchipperheijnAmsterdam.

PaulH.W. (1988) ‘Religion and Darwinism: Varieties of Catholic Reaction’ in The Comparative Reception of Darwinism edited by GlickThomas F.403436 University of Chicago Press Chicago.

ReifW.-E. (1983) ‘Evolutionary Theory in German Paleontology’ in Dimensions of Darwinism edited by GreneM.173-203Cambridge University Press Cambridge.

ReifW.-E. (1986) ‘The Search for a Macroevolutionary Theory in German Paleontology’Journal of the History of Biology Vol. 1979130.

RieppelO. (2011) ‘Wilhelm Troll (1897–1978): Idealistic Morphology, Physics, and Phylogenetics’History of Philosophy of the Life Sciences Vol. 33321342.

SmocovitisV.B. (1997) Unifying Biology: The Evolutionary Synthesis and Evolutionary BiologyPrinceton University PressPrinceton, NJ.

StellingwerffJ. (1987) De Vrije Universiteit na Kuyper . De Vrije Universiteit van 1905 tot 1955: een halve eeuw geestesgeschiedenis van een civitas academicaKokKampen.

StraussD.F.M. (2009) Philosophy: Discipline of the DisciplinesPaideia PressGrand Rapids, MI.

TheunissenB. (1988) ‘Jan Boeke en de harmonie van het organisme: Een case-study van de totaliteitsidee in de 20e-eeuwse Nederlandse biologie’, Tijdschrift voor de Geschiedenis der Geneeskunde, Natuurwetenschappen Wiskunde en Techniek Vol. 115874.

TheunissenB. and DonathM.J. (1986) ‘De plaats van de morfologie in de Nederlandse zoölogie, 1880–1940: Een terreinverkenning’, Tijdschrift voor de Geschiedenis der Geneeskunde, Natuurwetenschappen Wiskunde en Techniek Vol. 947-67.

TrienesR. (1988) ‘The Influence of German Idealistic Philosophy on the Development of C.J. Van der Klaauw’s Epistemology’Acta Biotheoretica Vol. 3791119.

TrienesR. (1989) ‘Type Concept Revisited. A Survey of German Idealistic Morphology in the First Half of the Twentieth Century’History and Philosophy of the Life Sciences Vol. 112342.

Van de FliertJ.R. (1961) ‘Evolutie-werkelijkheid’ in Perspectief: Feestbundel van de jongeren bij het vijfentwintig jarig bestaan van de Vereniging voor Calvinistische Wijsbegeerte Kok Kampen.

Van de FliertJ.R. (1968) ‘Evolutie en evolutionisme’Philosophia Reformata Vol. 33149166.

Van de FliertJ.R. (1969) ‘Fundamentalism and the Fundamentals of Geology’Journal of the American Scientific Affiliation Vol. 216981.

Van der MeerJ.M. (2014) ‘European Calvinists and the Study of Nature: Some Historical Patterns and Problems’ in Calvinism and the Making of the European Mind edited by van den BrinkG. and HöpflH.103130BrillLeiden.

Van der MeerJ.M. (2016) ‘Biology and the Philosophy of Emergence’ in The Future of Creation Order I: Science Philosophy and Theology [Proceedings of the Christian Philosophy Conference Amsterdam 16–19 August 2011] edited by G. Glas and J. de RidderSpringer, Heidelberg in preparation.

VerburgM. (1989) Herman Dooyeweerd: Leven en werk van een Nederlands christen-wijsgeerTen HaveBaarn.

WearneB.C. (2011a) ‘Some Contextual Reflections on “Purpose in the Living World?”Philosophia Reformata Vol. 7684102.

WearneB.C. (2011b) ‘Creation and Evolution Bibliography: Selected Reformational Contributions (1899–2011)’Philosophia Reformata Vol. 76163168.

WinsorM.P. (2003) ‘Non-essentialist Methods in Pre-Darwinian Taxonomy’Biology and Philosophy Vol. 18387400.

WinsorM.P. (2006) ‘The Creation of the Essentialism Story: An Exercise in Metahistory’History and Philosophy of the Life Sciences Vol. 28149174.

2

Diemer died in 1945shortly after being liberated from a German concentration camp. Chris Gousmett (1985) describes the life and work of Diemer in detail. See also Flipse 2014 and Dooyeweerd’s 1949 obituary of Diemer.

5

 For an overview see Wearne 2011b. The most important contributions in the field of geology may be those of Van de Fliert (1961 1968 1969).

6

 See Clouser 1999128–139; and Klapwijk 2008 2012. Klapwijk 2008 was discussed extensively in Philosophia Reformata 76.1 (2011). We will come back to this discussion in our conclusion.

18

 See also Bowler 198982–88.

26

In 1953just a few years before the publication of Lever’s book James Watson and Francis Crick published their theory on the structure of dna.

32

Translated by Van der Meer (2016).

Index Card

Content Metrics

Content Metrics

All Time Past Year Past 30 Days
Abstract Views 16 16 16
Full Text Views 9 9 9
PDF Downloads 4 4 4
EPUB Downloads 8 8 8